Aktywność fizyczna poprawia zdolność do pracy

Badanie przeprowadzone na University of Jyväskylä wykazało, że regularna aktywność fizyczna w czasie wolnym, rozpoczęta już w młodym wieku, zapobiega spadkowi zdolności do pracy u schyłku kariery zawodowej. Wynik ten ma istotne znaczenie społeczne, ponieważ straty produktywności wynikające z obniżonej zdolności do pracy generują rocznie koszty sięgające miliardów euro.

W badaniu wykorzystano unikalne dane podłużne z projektu LISE, który obejmuje obserwację tych samych uczestników przez okres 45 lat. Aktywność fizyczna w czasie wolnym była oceniana w trzech etapach życia: w wieku szkolnym (10–19 lat), w średnim wieku dorosłym (35–44 lata) oraz w późnej dorosłości (55–64 lata). Na podstawie tych pomiarów określono poziom aktywności fizycznej w ciągu całego życia i przeanalizowano jego związek ze zdolnością do pracy w późnej dorosłości.

Związek między aktywnym stylem życia a zdolnością do pracy utrzymuje się przez całe życie

Wyższy poziom aktywności fizycznej w czasie wolnym na przestrzeni życia był jednoznacznie powiązany z lepszą zdolnością do pracy. Wszystkie trzy pomiary aktywności – obejmujące różne etapy życia – miały istotny wpływ zarówno na całkowity poziom aktywności życiowej, jak i na zdolność do pracy.

Dodatkowo przestrzeganie zaleceń dotyczących aktywności fizycznej w późnej dorosłości wykazywało zależność typu dawka–odpowiedź, co oznacza, że większa aktywność wiązała się z proporcjonalnie lepszą zdolnością do pracy.

Dzięki wykorzystaniu powtarzalnych pomiarów badanie dostarcza silnych dowodów na to, że regularna aktywność fizyczna w czasie wolnym sprzyja utrzymaniu zdolności do pracy w późniejszym okresie życia. Wcześniej zależność ta nie była jednoznacznie potwierdzona.

„W poprzednich badaniach aktywność fizyczna i zdolność do pracy były mierzone w tym samym czasie lub w bardzo zbliżonym okresie, co stwarzało ryzyko odwróconej przyczynowości” – wyjaśnia dr Perttu Laakso z Faculty of Sport and Health Sciences na University of Jyväskylä. „Problemy zdrowotne obniżające zdolność do pracy mogą bowiem jednocześnie prowadzić do spadku aktywności fizycznej.”

Inwestowanie w aktywność fizyczną młodych ludzi przynosi korzyści ekonomiczne

Badanie podkreśla kluczowe znaczenie aktywności fizycznej w dzieciństwie i okresie dorastania. Wyniki wcześniejszych analiz wskazują, że nawyki ruchowe wykształcone w młodym wieku często utrzymują się w dorosłości.

„Z perspektywy ekonomicznej priorytetowe traktowanie aktywności fizycznej wśród młodych ludzi jest niezbędne” – podkreśla Laakso. „To inwestycja w zdrową i produktywną przyszłą siłę roboczą.”

Autor badania wskazuje na konieczność zwiększenia nakładów na rozwój i wzmocnienie wychowania fizycznego w szkołach, które obejmuje całe roczniki populacji. Ponadto zapewnienie równego dostępu do sportu dzieciom z różnych środowisk ekonomicznych stanowi istotny element strategii zdrowia publicznego.

Źródło: British Journal of Sports Medicine, Association of leisure-time physical activity at different phases of life with work ability at the end of working life: a Finland-representative 45-year prospective cohort study
DOI: http://dx.doi.org/10.1136/bjsports-2025-110339