Gorączka stadionowa pod kontrolą nauki: dlaczego oglądanie meczu na żywo przyspiesza puls

Kibice DSC Arminia Bielefeld doświadczają emocji piłkarskich znacznie intensywniej na stadionie niż przed telewizorem. Wynika to z badania przeprowadzonego przez naukowców z Universität Bielefeld, które wykazało wyraźne różnice w częstości akcji serca oraz poziomie stresu podczas finału Pucharu Niemiec (DFB-Pokal) w 2025 roku. Zgodnie z wynikami analizy bezpośrednia obecność na stadionie znacząco wzmacnia reakcje fizjologiczne na przebieg meczu i zdobywane bramki.

Badacze monitorowali parametry życiowe 229 kibiców przez okres dwunastu tygodni, wykorzystując dane z inteligentnych zegarków. Wyniki opublikowano w czasopiśmie Scientific Reports, należącym do portfolio wydawniczego Nature.

Najważniejsze wyniki badania

• Kibice na stadionie osiągali średnio 94 uderzenia serca na minutę.
• Osoby oglądające mecz w telewizji miały średnio 79 uderzeń na minutę.
• Uczestnicy public viewing osiągali średnio 74 uderzenia serca na minutę.
• Podczas zdobycia bramki przez drużynę gospodarzy puls kibiców na stadionie był nawet o 36 procent wyższy niż u widzów przed telewizorem.
• Nawet w dni bez meczu soboty okazały się najbardziej stresującym dniem tygodnia dla kibiców, a finał Pucharu Niemiec powodował dodatkowy wyraźny wzrost poziomu stresu.

Atmosfera stadionu znacząco zwiększa reakcję układu sercowo-naczyniowego

Kibice Arminii, którzy oglądali finał Pucharu Niemiec 24 maja 2025 roku na berlińskim Olympiastadion, wykazywali średnią częstość akcji serca wynoszącą 94 uderzenia na minutę. Widzowie śledzący spotkanie przed telewizorem osiągali średnio 79 uderzeń, natomiast uczestnicy wspólnego oglądania meczu na publicznych transmisjach jedynie 74.

Różnice stawały się jeszcze wyraźniejsze w momentach kulminacyjnych meczu. Po pierwszej bramce dla Arminii Bielefeld średni puls kibiców obecnych na stadionie wzrósł do 108 uderzeń na minutę, czyli o 36 procent więcej niż u widzów oglądających mecz w domu.

„Bezpośrednia obecność na stadionie najwyraźniej znacząco wzmacnia reakcję fizjologiczną organizmu” – wyjaśnia profesor dr Christiane Fuchs, współautorka badania i kierowniczka grupy Data Science na Fakultät für Wirtschaftswissenschaften Universität Bielefeld. Informacje o miejscu oglądania finału zespół badawczy zebrał po meczu za pomocą kwestionariuszy.

Na podstawie dostępnych danych nie można jednoznacznie określić wszystkich przyczyn tzw. gorączki stadionowej. Autorzy sugerują jednak, że kluczową rolę może odgrywać bezpośrednia bliskość wydarzeń na boisku. Wysoka intensywność bodźców, emocjonalne „zarażanie się” reakcjami tłumu oraz napięcie oczekiwania mogą na stadionie oddziaływać znacznie silniej niż podczas oglądania meczu w domu. Co interesujące, podczas public viewing – mimo wspólnotowej atmosfery – efekty te wydają się wyraźnie słabsze.

Sobota jako dzień zwiększonego stresu

Analiza danych wykazała, że nawet w zwykłe soboty kibice Arminii doświadczają wyższego poziomu stresu niż w dni robocze. Badacze przypuszczają, że wynika to z ogólnie większej aktywności w tym dniu tygodnia.

W dniu finału wartości te wzrosły jednak szczególnie wyraźnie. Średni poziom stresu osiągnął 45,3 punktu w skali od 0 do 100, podczas gdy w zwykłe dni wynosił jedynie 31,9 punktu. Szczególnie interesujący okazał się przebieg zmian w ciągu dnia.

Już o godzinie szóstej rano – czternaście godzin przed pierwszym gwizdkiem – wartości były podwyższone względem normy. Napięcie rosło stopniowo w ciągu dnia i osiągnęło maksimum tuż przed rozpoczęciem meczu o godzinie 20.

„Widzimy wzrost emocjonalnego pobudzenia na wiele godzin przed rozpoczęciem spotkania” – podkreśla profesor dr Christian Deutscher z Fakultät für Psychologie und Sportwissenschaft. Co istotne, nawet po północy poziom pobudzenia pozostawał wyraźnie podwyższony.

Wpływ alkoholu na obciążenie serca

Badanie wykazało również, że spożywanie alkoholu nasila reakcje układu sercowo-naczyniowego. Połowa ankietowanych kibiców deklarowała picie alkoholu w trakcie meczu, natomiast wśród osób obecnych na stadionie odsetek ten wynosił aż 65 procent.

Spożycie alkoholu zwiększało częstość akcji serca średnio o 5,3 procent, natomiast w momentach emocjonalnych – takich jak zdobycie bramki – efekt ten wzrastał do 11,7 procent.

Zdaniem badaczy połączenie silnych emocji sportowych, intensywnej atmosfery stadionowej oraz konsumpcji alkoholu może stanowić dodatkowe obciążenie dla układu sercowo-naczyniowego. Wcześniejsze badania wskazywały już na zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca podczas dużych wydarzeń sportowych.

Monitorowanie danych fizjologicznych przez dwanaście tygodni

Badanie, określane jako „Fußballfieber Studie”, obejmowało 229 kibiców Arminii Bielefeld i trwało dwanaście tygodni. Analiza opierała się na danych z zegarków Garmin, które uczestnicy dobrowolnie udostępnili naukowcom.

W dniu finału dane dostarczyło 194 uczestników, a 37 osób dodatkowo wypełniło szczegółowe kwestionariusze.

Sam finał miał charakter historyczny dla trzecioligowego klubu DSC Arminia Bielefeld, który po raz pierwszy w historii wystąpił w finale Pucharu Niemiec. Pomimo porażki 2:4 z VfB Stuttgart kibice reagowali silnym pobudzeniem fizjologicznym także w końcowej fazie spotkania – zwłaszcza po dwóch bramkach zdobytych przez ich drużynę w ostatnich minutach meczu.

„Choć szanse na zwycięstwo były wówczas obiektywnie niewielkie, w końcówce meczu obserwowaliśmy u kibiców wyraźny wzrost reakcji fizjologicznych” – podkreśla Christiane Fuchs.

Projekt realizowano w ramach obszaru badawczego QUAMU (Quantification of Uncertainty and Management of Uncertainty) na Universität Bielefeld, który koncentruje się na ilościowym badaniu niepewności oraz mechanizmów jej percepcji. Badanie było również wspierane przez Wissenswerkstadt Bielefeld, instytucję promującą innowacyjne formy współpracy między nauką a społeczeństwem.

Komentarz ekspercki

Profesor dr Christian Deutscher podkreśla znaczenie uzyskanych wyników:

„Nasze badanie jest pierwszym, które w sposób ciągły przez wiele tygodni analizuje reakcje fizjologiczne ponad 200 kibiców i pokazuje, jak silnie miejsce oglądania meczu wpływa na intensywność przeżyć. Stadion to zupełnie inne środowisko emocjonalne niż salon w domu.”

Źródło: Scientific Reports, Measuring football fever through wearable technology: A case study on the German cup final
DOI: https://www.nature.com/articles/s41598-026-36182-1