Obiektywna analiza ruchu gałek ocznych pomaga rozpoznać zaburzenia widzenia po wstrząśnieniu mózgu u dzieci i młodzieży
W badaniu prowadzonym przez naukowców ze Szpitala Dziecięcego w Filadelfii (Children’s Hospital of Philadelphia, CHOP) wykazano, że nowatorskie metryki śledzenia ruchów gałek ocznych mogą pomóc w identyfikacji zaburzeń widzenia związanych z wstrząśnieniem mózgu. Zaburzenia te są powszechne u pacjentów z utrzymującymi się objawami pourazowymi trwającymi dłużej niż 28 dni od urazu. Wyniki badania, opublikowane w Journal of Sport and Health Science, sugerują, że obiektywne śledzenie ruchów oczu w podczerwieni może ułatwić identyfikację pacjentów, którzy odniosą największe korzyści z konsultacji i leczenia przez specjalistów zajmujących się urazami mózgu.
W Stanach Zjednoczonych każdego roku dochodzi do niemal dwóch milionów przypadków wstrząśnień mózgu u dzieci. Choć u większości objawy ustępują w ciągu 28 dni, nawet 30% pacjentów zgłasza utrzymywanie się symptomów, które mogą wpływać na wyniki w nauce i aktywność fizyczną. Wczesne rozpoznanie zaburzeń widzenia – objawiających się m.in. podwójnym lub zamazanym widzeniem, bólem oczu i bólami głowy – jest kluczowe dla poprawy wyników leczenia.
Dotychczasowe badania wskazywały, że kliniczne badanie visio-vestybularne (VVE) – obejmujące ocenę ruchów oczu i równowagi – oraz śledzenie ruchu gałek ocznych w podczerwieni dostarczają danych pomocnych w diagnozowaniu wstrząśnienia mózgu.
– Kompleksowe badanie okulistyczne pozostaje podstawą rozpoznania zaburzeń widzenia po wstrząśnieniu mózgu, które mogą zostać przeoczone w rutynowej ocenie pourazowej – powiedziała dr Christina L. Master, współautorka badania, specjalistka medycyny sportowej i współdyrektor programu Minds Matter w CHOP. – Im wcześniej wykryjemy te zaburzenia za pomocą prostych, obiektywnych metod, tym szybciej możemy skierować pacjentów do odpowiednich specjalistów.
W prospektywnym badaniu wzięło udział 108 nastolatków, u których objawy pourazowe utrzymywały się ponad 28 dni po urazie. Pacjentów oceniano za pomocą VVE, kompleksowego badania okulistycznego oraz urządzenia do śledzenia ruchu oczu. U 67 z nich (62%) zdiagnozowano zaburzenie widzenia związane z wstrząśnieniem mózgu – najczęściej była to niewydolność konwergencji (convergence insufficiency), która może prowadzić do podwójnego widzenia i zmęczenia wzroku podczas zadań wymagających patrzenia z bliska, np. czytania.
W badaniu wykorzystano urządzenie EyeBOX, które mierzy pozycje spojrzenia podczas oglądania filmu przez pięć 40-sekundowych cykli. Wyższe wyniki BOX wskazują na większe prawdopodobieństwo wystąpienia wstrząśnienia. Średni wynik BOX był istotnie wyższy u pacjentów z rozpoznanymi zaburzeniami widzenia (8,1 ± 5,8) w porównaniu z tymi, u których nie stwierdzono takich zaburzeń (5,2 ± 4,1; p = 0,007). Z każdą jednostką wzrostu wyniku BOX prawdopodobieństwo wystąpienia zaburzeń widzenia po wstrząśnieniu mózgu wzrastało o 15%.
– Nasze badanie silnie sugeruje, że technologia śledzenia ruchu oczu może znacząco wzbogacić obecne procedury klinicznej oceny wstrząśnienia, zapewniając szybsze wykrycie zaburzeń widzenia i skierowanie pacjentów na odpowiednią rehabilitację – podsumowała dr Master.
Badanie zostało sfinansowane przez amerykański Narodowy Instytut Zaburzeń Neurologicznych i Udaru (National Institute of Neurological Disorders and Stroke), grant nr 1R41NS103698-01A1.
Źródło: Journal of Sport and Health Science, Metrics of concussion-related vision disorders among children and adolescents with persisting post-concussive symptoms using an objective eye tracking device
DOI: http://dx.doi.org/10.1016/j.jshs.2025.101058
