Połączenie serce–mózg: międzynarodowe badanie ujawnia rolę nerwu błędnego w zachowaniu „młodego” serca
Sekret zdrowszego i biologicznie „młodszego” serca może leżeć w nerwie błędnym. Najnowsze badanie skoordynowane przez Sant’Anna School of Advanced Studies w Pizie, opublikowane na łamach Science Translational Medicine, wykazało, że zachowanie obustronnego unerwienia serca przez nerw błędny stanowi istotny czynnik przeciwdziałający starzeniu się mięśnia sercowego. Szczególną rolę odgrywa prawy nerw błędny sercowy, który jawi się jako kluczowy strażnik zdrowia kardiomiocytów, wspierający długowieczność serca niezależnie od częstości rytmu serca.
Badanie wyróżnia się silnie interdyscyplinarnym podejściem, łączącym medycynę eksperymentalną z bioinżynierią stosowaną w badaniach układu sercowo-naczyniowego. Prace badawcze były prowadzone pod kierunkiem Translational Critical Care Unit (TrancriLab) działającej w ramach Interdisciplinary Research Center Health Science, za które odpowiada profesor Vincenzo Lionetti, oraz laboratorium Biorobotics Institute kierowanego przez profesora Silvestro Micerę. Zespół bioinżynierów odegrał kluczową rolę w opracowaniu bioresorbowalnego przewodu nerwowego, zaprojektowanego w celu ułatwienia regeneracji nerwu błędnego.
Część eksperymentalna została zrealizowana w Pizie dzięki finansowaniu europejskiemu w ramach programu FET (Future and Emerging Technologies) w projekcie NeuHeart, a także – częściowo – ze środków PNRR w ramach Tuscany Health Ecosystem. W badaniu uczestniczyła szeroka sieć renomowanych instytucji włoskich i międzynarodowych, w tym Scuola Normale Superiore, University of Pisa, Fondazione Toscana G. Monasterio, Institute of Clinical Physiology of the CNR, University of Udine, GVM Care & Research, Al-Farabi Kazakh National University, Leibniz Institute on Ageing w Jenie oraz École Polytechnique Fédérale de Lausanne.
„Gdy integralność połączenia z nerwem błędnym zostaje utracona, serce starzeje się szybciej” – wyjaśnia profesor Vincenzo Lionetti.
„Nawet częściowe odtworzenie połączenia pomiędzy prawym nerwem błędnym a sercem wystarcza, aby przeciwdziałać mechanizmom remodelingu i zachować efektywną kurczliwość mięśnia sercowego” – dodaje Anar Dushpanova, kardiolog z TrancriLab.
Decydujący okazał się również wkład bioinżynierii. „Opracowaliśmy implantowalny, bioresorbowalny przewód nerwowy, zaprojektowany tak, aby wspierać i ukierunkowywać spontaniczną regenerację piersiowego odcinka nerwu błędnego na poziomie serca” – wyjaśnia Eugenio Redolfi Riva, współautor patentu dotyczącego neuroprotezy w Biorobotics Institute.
„Łącznie uzyskane wyniki otwierają nowe perspektywy dla kardiochirurgii i transplantologii, sugerując, że przywracanie unerwienia serca przez nerw błędny już na etapie zabiegu operacyjnego może stanowić strategię długofalowej ochrony serca. Takie podejście przesuwa paradygmat kliniczny z leczenia późnych powikłań przedwczesnego starzenia się serca na ich skuteczną prewencję” – podsumowuje profesor Lionetti.
Źródło: Science Translational Medicine, Heart-brain connection: international study reveals the role of the vagus nerve in keeping the heart young
DOI: http://dx.doi.org/10.1126/scitranslmed.aea4306
