Tylko 1 na 7 internetowych zdjęć zdrowotnych pokazuje prawidłowy sposób pomiaru ciśnienia tętniczego

Zaledwie jedno na siedem zdjęć dostępnych w popularnych bankach zdjęć internetowych, przedstawiających pomiar ciśnienia tętniczego, prezentuje prawidłową technikę zgodną z wytycznymi – wynika z najnowszych badań opublikowanych w czasopiśmie Hypertension, wydawanym przez American Heart Association. Błędne przedstawienia mogą przyczyniać się do nieprawidłowych pomiarów zarówno w warunkach domowych, jak i w gabinetach lekarskich, placówkach opieki zdrowotnej czy szpitalach.

Badanie to jest jednym z pierwszych, które systematycznie oceniło poprawność wizualnych materiałów obrazujących pomiar ciśnienia w internecie na podstawie medycznego konsensusu 2023 International Consensus on Standardized Clinic Blood Pressure Measurement.

„Spodziewaliśmy się, że około połowa obrazów będzie prawidłowa, tymczasem wyniki okazały się znacznie gorsze” – podkreśla prof. Alta Schutte, specjalistka w zakresie medycyny sercowo-naczyniowej z University of New South Wales w Sydney oraz współkierująca programem kardiologicznym w The George Institute for Global Health w Australii. – „Ludzie zapamiętują obrazy lepiej niż słowa (tzw. efekt przewagi obrazu), dlatego nieprawidłowe wizualizacje mogą mieć poważne konsekwencje zdrowotne”.

Według American Heart Association niemal połowa dorosłych w USA ma nadciśnienie tętnicze (122,4 mln osób w latach 2017–2020, czyli 46,7%). Coraz więcej pacjentów kontroluje ciśnienie w domu, jednak obrazy dostępne w internecie – również na stronach renomowanych instytucji – często przedstawiają błędną technikę, co może prowadzić do zaniżonych lub zawyżonych wyników, a w konsekwencji do niewłaściwej interpretacji i leczenia.

Wyniki analizy

Z ponad 1000 przeanalizowanych zdjęć tylko 14% przedstawiało prawidłowy sposób pomiaru ciśnienia. Najczęstsze błędy obejmowały:

• brak podparcia pleców (73%),
• brak podparcia całego przedramienia na stole (55%),
• używanie manualnych ciśnieniomierzy pompkowych zamiast elektronicznych naramiennych (52%),
• stopy wiszące w powietrzu zamiast ustawionych płasko na podłodze (36%),
• rozmowę pacjenta (18%) lub personelu medycznego (23%) podczas pomiaru,
• brak utrzymania ramienia na wysokości serca (19%),
• skrzyżowane nogi (13%),
• pacjenta stojącego zamiast siedzącego (5%),
• mankiet założony na ubranie (12%) zamiast na gołą skórę.

Co ciekawe, zdjęcia przedstawiające samodzielny pomiar ciśnienia w warunkach domowych były poprawne w 25% przypadków, podczas gdy fotografie wykonane w gabinecie lekarskim czy szpitalu – jedynie w 8%.

Znaczenie dla praktyki klinicznej

Autorzy badania podkreślają, że nieprawidłowe pomiary ciśnienia są częstym problemem również w gabinetach lekarskich. Właściwe przedstawianie techniki ma zatem kluczowe znaczenie zarówno dla pacjentów, jak i dla personelu medycznego.

Prof. Daniel Jones, przewodniczący zespołu przygotowującego najnowsze wytyczne American Heart Association dotyczące leczenia nadciśnienia (2025), zaznacza: „To badanie uwypukla znaczenie wykorzystania poprawnych obrazów w edukacji pacjentów. Monitorowanie ciśnienia w domu jest zalecane w celu potwierdzenia diagnozy nadciśnienia, oceny skuteczności terapii i dopasowania leczenia w ramach zintegrowanego planu opieki”.

Metodologia badania

Analiza objęła zdjęcia pobrane z 11 głównych serwisów stockowych (m.in. Adobe Stock, Getty Images, iStock, Shutterstock). Z 121 tys. obrazów wyselekcjonowano 1106 przedstawiających pomiar ciśnienia u dorosłych. Dwa niezależne zespoły recenzentów oceniały poprawność przedstawienia techniki zgodnie z wytycznymi międzynarodowymi.

Wnioski są jednoznaczne: organizacje zdrowotne, media, twórcy zdjęć i serwisy internetowe powinni zwracać większą uwagę na poprawność materiałów wizualnych, które mogą kształtować zachowania pacjentów i wpływać na diagnostykę oraz leczenie nadciśnienia.

Źródło: Hypertension, American Heart Association Journal
DOI: https://doi.org/10.1161/HYPERTENSIONAHA.124.24605