Wczesna ekspozycja na antybiotyki a przedwczesne dojrzewanie płciowe u dziewczynek
Dziewczynki, którym podawano antybiotyki w pierwszym roku życia – zwłaszcza w ciągu pierwszych trzech miesięcy – częściej wchodziły w okres dojrzewania płciowego wcześniej niż ich rówieśniczki. Takie wnioski przedstawiono podczas pierwszego wspólnego kongresu Europejskiego Towarzystwa Endokrynologii Pediatrycznej (ESPE) oraz Europejskiego Towarzystwa Endokrynologicznego (ESE). Ryzyko przedwczesnego dojrzewania wzrastało również u dzieci, które były narażone na większą liczbę klas antybiotyków. Wyniki badania podkreślają znaczenie ostrożnego stosowania tych leków u niemowląt oraz potencjalny wpływ ekspozycji na leki we wczesnym okresie życia na przyszłe zdrowie dziecka.
Przedwczesne dojrzewanie płciowe, znane również jako ośrodkowe przedwczesne dojrzewanie (ang. central precocious puberty, CPP), to stan charakteryzujący się przedwczesnym wystąpieniem wtórnych cech płciowych. U dziewczynek oznacza to wiek poniżej 8 lat, a u chłopców – poniżej 9 lat. Zaburzenie to częściej dotyczy dziewczynek i często nie ma uchwytnej przyczyny. W ostatnich dekadach obserwuje się wzrost częstości występowania CPP, co skłania naukowców do badania możliwych czynników ryzyka.
W prezentowanym badaniu naukowcy z Uniwersyteckiego Szpitala Guri oraz Centrum Medycznego Uniwersytetu Hanyang przeanalizowali dane dotyczące przyjmowania antybiotyków przez 322 731 dzieci w wieku od 0 do 12 miesięcy w Korei Południowej. Dzieci były obserwowane do 9. roku życia w przypadku dziewczynek i 10. roku w przypadku chłopców. Wykazano, że dziewczynki, którym przepisano antybiotyki przed ukończeniem 3. miesiąca życia, miały o 33% wyższe ryzyko rozpoczęcia dojrzewania w młodszym wieku. W przypadku dziewczynek otrzymujących antybiotyki przed ukończeniem 14. dnia życia, ryzyko to wzrastało aż o 40%. Im wcześniejsza ekspozycja na antybiotyki, tym większe było ryzyko CPP. Dodatkowo, u dziewczynek, które przyjmowały pięć lub więcej klas antybiotyków, ryzyko CPP było o 22% wyższe niż u tych, które przyjmowały dwie lub mniej klas. Nie stwierdzono podobnej zależności u chłopców.
„To jedno z pierwszych badań populacyjnych analizujących związek pomiędzy stosowaniem antybiotyków we wczesnym dzieciństwie – z uwzględnieniem momentu, częstotliwości i liczby klas leków – w tak dużej ogólnokrajowej kohorcie dzieci,” powiedziała dr Yunsoo Choe z Uniwersyteckiego Szpitala Guri w Korei Południowej, zaangażowana w badanie.
Dr Choe dodała: „W naszych wcześniejszych badaniach wykazaliśmy, że wyłączne karmienie piersią wiązało się z niższym ryzykiem przedwczesnego dojrzewania płciowego, co wspiera hipotezę, że czynniki wczesnodziecięce wpływające na mikrobiom jelitowy lub szlaki endokrynno-metaboliczne mogą oddziaływać na czas rozpoczęcia dojrzewania. Obecne badanie rozszerza tę wiedzę, analizując ekspozycję na antybiotyki jako potencjalny czynnik modyfikujący.”
„Nasze wyniki mogą skłonić lekarzy i rodziców do przemyślenia długofalowych skutków stosowania antybiotyków przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych dla małych dzieci,” zaznaczyła dr Choe.
Kolejnym krokiem badaczy będzie analiza, w jaki sposób wczesna ekspozycja na antybiotyki wpływa na rozwój dojrzewania oraz czy powtarzające się lub długotrwałe stosowanie antybiotyków w dzieciństwie ma związek z innymi aspektami wzrostu, metabolizmu i zdrowia hormonalnego. „Nasze badanie wpisuje się w rosnące obawy dotyczące długofalowego wpływu antybiotyków podawanych w okresie niemowlęcym – być może poprzez zmiany w mikrobiomie jelitowym lub zaburzenia równowagi hormonalnej – choć przyczyny tego zjawiska wciąż pozostają niejasne,” podsumowała dr Choe.
„Zrozumienie tych mechanizmów biologicznych może pomóc w opracowaniu bezpieczniejszych strategii stosowania antybiotyków i opieki we wczesnym okresie życia dziecka,” zakończyła.
Źródło: European Society of Endocrinology
