Najnowsze badanie, prowadzone przez Hospital del Mar Research Institute i opublikowane w Frontiers in Psychiatry, wykazało powiązanie między stosowaniem leków przeciwdepresyjnych a przyrostem masy ciała. Wykorzystując dane długoterminowe z uczestników badania REGICOR (Registre Gironí del Cor), naukowcy stwierdzili, że osoby przyjmujące antydepresanty doświadczają średniego wzrostu masy ciała o 2%. W badaniu uczestniczyli specjaliści z CIBER ds. Patofizjologii Otyłości i Żywienia (CIBEROBN), CIBER ds. Chorób Sercowo-Naczyniowych (CIBERCV), Uniwersytetu Ramon Llull, Uniwersytetu w Vic-Centralnego Uniwersytetu Katalonii, University College London (Wielka Brytania), IDIAP Jordi Gol oraz Girona Biomedical Research Institute dr Josepa Truety (IdIBGi). Jest to pierwsze tego typu badanie przeprowadzone w Hiszpanii.
Badanie obejmowało obserwację 3 127 osób dorosłych przez sześć lat, z czego 1 700 stanowiły kobiety, a średnia wieku wynosiła 55 lat. Spośród uczestników 16,4% zgłosiło stosowanie leków przeciwdepresyjnych – 5,1% przyjmowało je przez cały okres badania, 6,2% rozpoczęło terapię w jego trakcie, a 5,1% stosowało je na początku, ale później odstawiło. W ciągu sześciu lat wszyscy uczestnicy przybrali na wadze średnio pół kilograma, jednak wzrost ten był bardziej wyraźny u osób przyjmujących antydepresanty.
“Wszyscy pacjenci stosujący antydepresanty mieli większe prawdopodobieństwo przybrania na wadze i rozwoju otyłości. Ryzyko to było jeszcze większe u osób przyjmujących te leki długoterminowo”, wyjaśnia dr Camille Lassale, badaczka z Hospital del Mar Research Institute i Barcelona Institute for Global Health (ISGlobal), ośrodka wspieranego przez la Caixa Foundation.
Wzrost masy ciała o 2%
Naukowcy uwzględnili dobrze znaną dwukierunkową zależność między depresją a otyłością, a także inne czynniki, takie jak niska zgodność z zasadami zdrowej diety czy brak aktywności fizycznej. Jednak związek między stosowaniem leków przeciwdepresyjnych a przyrostem masy ciała pozostał istotny niezależnie od wieku, płci, statusu społeczno-ekonomicznego, stylu życia czy obecności objawów depresji.
Osoby, które rozpoczęły terapię antydepresyjną w trakcie badania lub przyjmowały leki przez cały jego czas, przybrały na wadze średnio o 2% więcej niż uczestnicy, którzy nigdy ich nie stosowali. W tej grupie ryzyko rozwoju otyłości podwoiło się. Pacjenci stosujący antydepresanty długoterminowo częściej byli kobietami, osobami starszymi oraz prowadzącymi mniej zdrowy tryb życia (gorsza dieta i mniejsza aktywność fizyczna).
Gabriela Lugon, badaczka z Hospital del Mar i rezydentka w jednostce szkoleniowej Medycyny Prewencyjnej i Zdrowia Publicznego na Uniwersytecie Pompeu Fabra oraz w Barcelonskiej Agencji Zdrowia Publicznego, podkreśla, że te wyniki powinny skłaniać lekarzy do uwzględniania ryzyka przyrostu masy ciała przy przepisywaniu leków przeciwdepresyjnych oraz do monitorowania tego parametru.
“Nie możemy po prostu przepisywać antydepresantów, nie biorąc pod uwagę ich skutków ubocznych, takich jak przyrost masy ciała”, zaznacza Lugon. Autorzy badania zwracają uwagę na konieczność monitorowania masy ciała u pacjentów przyjmujących leki przeciwdepresyjne oraz kontrolowania innych wskaźników zdrowia kardiometabolicznego.
Dr Víctor Pérez, kierownik oddziału psychiatrii w Hospital del Mar, podkreśla, że leki przeciwdepresyjne są niezwykle skuteczne w leczeniu wielu powszechnych zaburzeń psychicznych. Jednakże “ich wpływ na masę ciała nie jest jednolity, choć niektóre substancje, jak mirtazapina i paroksetyna, mogą powodować znaczący przyrost wagi.” Zwraca również uwagę, że pacjenci często rezygnują z leczenia z powodu przyrostu masy ciała, co wymaga poszukiwania alternatywnych strategii terapeutycznych uzupełniających farmakoterapię.
Depresja dotyka 280 milionów ludzi na całym świecie i jest najczęstszym zaburzeniem psychicznym, występującym dwukrotnie częściej u kobiet niż u mężczyzn. Przyrost masy ciała jest jednym z głównych powodów przerywania terapii. Jednocześnie 650 milionów ludzi na świecie cierpi na otyłość, co dodatkowo potwierdza silny związek między tymi dwoma schorzeniami. Hiszpania, obok Szwecji i Portugalii, ma najwyższy poziom spożycia leków przeciwdepresyjnych w Europie.
Źródło: Frontiers in Psychiatry
